Jnanpith Award: Indian Literature's Highest Honour

ഇന്ത്യൻ സാഹിത്യലോകത്തെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന ബഹുമതിയാണ് ജ്ഞാനപീഠ പുരസ്കാരം. ഭാരതീയ ജ്ഞാനപീഠം എന്ന സാംസ്കാരിക സംഘടനയാണ് ഈ അവാർഡ് നൽകുന്നത്. ഭരണഘടനയുടെ എട്ടാം പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെട്ട ഭാഷകളിലും ഇംഗ്ലീഷിലും എഴുതുന്ന എഴുത്തുകാർക്ക് സാഹിത്യത്തിനുള്ള സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്കാണ് ഇത് നൽകുന്നത്.

History and Institution

സാഹു ജെയിൻ കുടുംബം സ്ഥാപിച്ച ഭാരതീയ ജ്ഞാനപീഠമാണ് 1961-ൽ ഈ പുരസ്കാരം ഏർപ്പെടുത്തിയത്. ആദ്യ പുരസ്കാരം 1965-ൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു — മലയാളത്തിന്റെ അഭിമാനമായ ജി. ശങ്കരക്കുറുപ്പിന്, 'ഓടക്കുഴൽ' എന്ന കവിതാസമാഹാരത്തിന്. അങ്ങനെ ജ്ഞാനപീഠത്തിന്റെ ചരിത്രം തുടങ്ങുന്നത് തന്നെ ഒരു മലയാളിയിൽ നിന്നാണ് എന്നത് കേരളത്തിന് എന്നും അഭിമാനകരമായ വസ്തുതയാണ്; പരീക്ഷകളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ചോദിക്കുന്ന ജ്ഞാനപീഠ ചോദ്യവും ഇതുതന്നെ.

തുടക്കത്തിൽ ഒരു പ്രത്യേക കൃതിക്കായിരുന്നു പുരസ്കാരം നൽകിയിരുന്നത്; 1982 മുതൽ എഴുത്തുകാരന്റെ സാഹിത്യജീവിതത്തിനുള്ള സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്കാണ് നൽകുന്നത്. അവാർഡിനൊപ്പം 11 ലക്ഷം രൂപ പണസമ്മാനം, വാഗ്ദേവിയുടെ (സരസ്വതി ദേവി) വെങ്കല പ്രതിമ, പ്രശസ്തിപത്രം എന്നിവ ലഭിക്കും. ജ്ഞാനപീഠം ഒരു സർക്കാർ അവാർഡല്ല — സ്വകാര്യ സാംസ്കാരിക ട്രസ്റ്റ് നൽകുന്നതാണെങ്കിലും ഇന്ത്യൻ സാഹിത്യത്തിലെ ഏറ്റവും അംഗീകൃത ബഹുമതിയായി ഇത് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

Selection Process

ജ്ഞാനപീഠ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് വിപുലമായ പ്രക്രിയയുണ്ട്. വിവിധ ഭാഷകളിലെ വിദഗ്ധ സമിതികൾ ശുപാർശകൾ സമർപ്പിക്കും; അന്തിമ തീരുമാനം പ്രശസ്ത സാഹിത്യകാരന്മാർ ഉൾപ്പെട്ട തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സമിതി എടുക്കും. 59-ാമത് പുരസ്കാരത്തിന്റെ സമിതിക്ക് അധ്യക്ഷത വഹിച്ചത് പ്രശസ്ത ഒഡിയ എഴുത്തുകാരിയും ജ്ഞാനപീഠ ജേതാവുമായ പ്രതിഭാ റായ് ആയിരുന്നു. രാഷ്ട്രപതിയാണ് പുരസ്കാരം സമ്മാനിക്കുന്നത് — 58-ാമത് പുരസ്കാരം 2025 മെയ് 16-ന് രാഷ്ട്രപതി ദ്രൗപദി മുർമു സമ്മാനിച്ചു.

Malayalam Winners: A Proud List

മലയാളത്തിന് ഇതുവരെ ആറ് ജ്ഞാനപീഠ പുരസ്കാരങ്ങൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട് (താഴെ വിശദമായി):

വർഷം	എഴുത്തുകാരൻ	ശ്രദ്ധേയമായ കൃതി / പ്രത്യേകത
1965 (1-ാമത്)	ജി. ശങ്കരക്കുറുപ്പ്	'ഓടക്കുഴൽ' — ജ്ഞാനപീഠത്തിന്റെ ആദ്യ ജേതാവ് തന്നെ
1980 (16-ാമത്)	എസ്. കെ. പൊറ്റെക്കാട്ട്	'ഒരു ദേശത്തിന്റെ കഥ'
1984 (20-ാമത്)	തകഴി ശിവശങ്കരപ്പിള്ള	'കയർ'
1995 (31-ാമത്)	എം. ടി. വാസുദേവൻ നായർ	സമഗ്ര സംഭാവന
2007 (43-ാമത്)	ഒ. എൻ. വി. കുറുപ്പ്	സമഗ്ര സംഭാവന; കവി
2019 (55-ാമത്)	അക്കിത്തം അച്യുതൻ നമ്പൂതിരി	സമഗ്ര സംഭാവന; 'ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ഇതിഹാസം'

മലയാളത്തിലെ അവസാന ജ്ഞാനപീഠം 2019-ൽ അക്കിത്തത്തിന് ലഭിച്ചതാണ് — മലയാളത്തിന് ആകെ ആറ് പുരസ്കാരങ്ങൾ.

Notable Winners Across Languages

ഹിന്ദിയിൽ നിന്ന് ഏറ്റവും കൂടുതൽ ജേതാക്കളുണ്ട് (12 പേർ) — സുമിത്രാനന്ദൻ പന്ത് (1968, 'ചിദംബര'), രാംധാരി സിങ് ദിങ്കർ, മഹാദേവി വർമ്മ, നിർമൽ വർമ്മ, കുവെമ്പു (കന്നഡ, 'ശ്രീരാമായണ ദർശനം'), വിഷ്ണു സഖാറാം ഖാണ്ഡേക്കർ (മറാഠി, 'യയാതി' — ആദ്യ മറാഠി ജേതാവ്), ആശാപൂർണ്ണ ദേവി (ബംഗാളി, ആദ്യ വനിതാ ജേതാവ് 1976), അമൃതാ പ്രീതം (പഞ്ചാബി), ക്യുർറത്തുലൈൻ ഹൈദർ (ഉർദു), തമിഴിൽ അഖിലൻ, ജയകാന്തൻ തുടങ്ങിയവർ ശ്രദ്ധേയർ. ഇംഗ്ലീഷിൽ എഴുതുന്നവർക്കും അർഹതയുണ്ട് — 2018-ൽ അമിതാവ് ഘോഷ് ഇംഗ്ലീഷിൽ എഴുതുന്ന ആദ്യ ജ്ഞാനപീഠ ജേതാവായി (54-ാമത് പുരസ്കാരം).

The Latest Awards: 58th and 59th

58-ാമത് ജ്ഞാനപീഠം (2023-ലേത്): രണ്ടുപേർക്ക് ഒരുമിച്ച് — ഉർദു കവിയും ഗാനരചയിതാവുമായ ഗുൽസാർ (സമ്പൂർണ്ണ സിങ് കാൽറ), സംസ്കൃത പണ്ഡിതനും ആത്മീയ നേതാവുമായ ജഗദ്ഗുരു രാംഭദ്രാചാര്യ. 2025 മെയ് 16-ന് രാഷ്ട്രപതി ഭവനിൽ നടന്ന ചടങ്ങിൽ രാഷ്ട്രപതി ദ്രൗപദി മുർമു പുരസ്കാരങ്ങൾ സമ്മാനിച്ചു; ഗുൽസാർ ചടങ്ങിൽ നേരിട്ട് പങ്കെടുത്തില്ല.

59-ാമത് ജ്ഞാനപീഠം (2024-ലേത്): ഹിന്ദി എഴുത്തുകാരൻ വിനോദ് കുമാർ ശുക്ല (2025 മാർച്ച് 22-ന് പ്രഖ്യാപനം). 88-കാരനായ കഥാകൃത്തും കവിയും ഉപന്യാസകാരനുമായ ശുക്ല ഛത്തീസ്ഗഢിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യ ജ്ഞാനപീഠ ജേതാവും ഹിന്ദിയിൽ നിന്നുള്ള 12-ാമത്തെ ജേതാവുമാണ്. 'ദീവാർ മേം ഏക് ഖിഡ്കി രഹതി ഥി' എന്ന കൃതിക്ക് 1999-ൽ സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡും അദ്ദേഹം നേടിയിട്ടുണ്ട്. 60-ാമത് ജ്ഞാനപീഠം (2025-ലേത്) 2026 ഒക്ടോബർ വരെ പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടില്ല.

Landmark Winners Through the Years

ആദ്യ ദശകങ്ങളിലെ ജേതാക്കൾ ഇന്ത്യൻ സാഹിത്യത്തിന്റെ നാഴികക്കല്ലുകളാണ്. 1966-ൽ താരാശങ്കർ ബാനർജി (ബംഗാളി, 'ഗണദേവത'), 1967-ൽ ഉമാശങ്കർ ജോഷി (ഗുജറാത്തി, 'നിഷീഥ്'), 1968-ൽ സുമിത്രാനന്ദൻ പന്ത് (ഹിന്ദി, 'ചിദംബര'), 1969-ൽ ഫിറാഖ് ഗൊരഖ്പുരി (ഉർദു, 'ഗുൽ-ഇ-നഗ്മ'), 1970-ൽ വിശ്വനാഥ സത്യനാരായണ (തെലുങ്ക്, 'രാമായണ കല്പവൃക്ഷം') എന്നിവർ ആദ്യകാല ജേതാക്കളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. കന്നഡ സാഹിത്യത്തിന് ഏറെ അഭിമാനകരമായ നേട്ടങ്ങളുണ്ട് — കുവെമ്പു (1967), ശിവരാമ കാരന്ത് (1977), മാസ്തി വെങ്കടേശ അയ്യങ്കാർ (1983), വി. കെ. ഗോകാക് (1990), യു. ആർ. അനന്തമൂർത്തി (1994), ഗിരീഷ് കർണാഡ് (1998), ചന്ദ്രശേഖര കമ്പാർ (2010) എന്നിങ്ങനെ ഏഴ് കന്നഡ എഴുത്തുകാർ ജ്ഞാനപീഠം നേടി.

മറാഠിയിൽ നിന്ന് വി. സ. ഖാണ്ഡേക്കർ (1974, 'യയാതി'), വിജയ് ടെണ്ടുൽക്കർ അല്ല — മറിച്ച് വിംദാ കരന്ദീകർ (2003), ഭാലചന്ദ്ര നെമാഡെ (2014) എന്നിവർ; ഒഡിയയിൽ നിന്ന് ഗോപിനാഥ് മൊഹന്തി (1973), സച്ചിദാനന്ദ് റൗത്രായ്, സീതാകാന്ത് മഹാപാത്ര (1993), പ്രതിഭാ റായ് (2011); അസമീസിൽ നിന്ന് ബീരേന്ദ്ര കുമാർ ഭട്ടാചാര്യ (1979, 'മൃത്യുഞ്ജയ്'), മാമോനി റൈസം ഗോസ്വാമി എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഇന്ദിരാ ഗോസ്വാമി (2000); പഞ്ചാബിയിൽ നിന്ന് അമൃതാ പ്രീതം (1981, 'സാഗർ ഔർ സീപിയാൻ' — ആദ്യ വനിതാ പഞ്ചാബി ജേതാവ്), ഗുർദയാൽ സിങ് (1999); തമിഴിൽ നിന്ന് അഖിലൻ (1975, 'ചിത്തിരപ്പാവൈ'), ജയകാന്തൻ (2002) എന്നിവർ ശ്രദ്ധേയരാണ്. 2018-ൽ അമിതാവ് ഘോഷ് ഇംഗ്ലീഷിൽ എഴുതുന്ന ആദ്യ ജ്ഞാനപീഠ ജേതാവായി ചരിത്രം സൃഷ്ടിച്ചു (54-ാമത് പുരസ്കാരം). 2019-ൽ അക്കിത്തം അച്യുതൻ നമ്പൂതിരി 55-ാമത് ജ്ഞാനപീഠം നേടി — അതോടെ മലയാള ജേതാക്കളുടെ എണ്ണം ആറായി.

Correction: Six Malayalam Winners, Not Five

മുകളിലെ പട്ടിക തിരുത്തുന്നു: മലയാളത്തിന് ആറ് ജ്ഞാനപീഠങ്ങളാണ് ലഭിച്ചിട്ടുള്ളത്. 2019-ൽ (55-ാമത് ജ്ഞാനപീഠം) അക്കിത്തം അച്യുതൻ നമ്പൂതിരി പുരസ്കാരം നേടി — 'ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ഇതിഹാസം' എന്ന കൃതിയിലൂടെ പ്രശസ്തനായ മഹാകവി. അങ്ങനെ മലയാള ജേതാക്കളുടെ ശരിയായ പട്ടിക: ജി. ശങ്കരക്കുറുപ്പ് (1965), എസ്. കെ. പൊറ്റെക്കാട്ട് (1980), തകഴി ശിവശങ്കരപ്പിള്ള (1984), എം. ടി. വാസുദേവൻ നായർ (1995), ഒ. എൻ. വി. കുറുപ്പ് (2007), അക്കിത്തം അച്യുതൻ നമ്പൂതിരി (2019). പരീക്ഷകളിൽ 'മലയാളത്തിന് എത്ര ജ്ഞാനപീഠം?' എന്ന ചോദ്യത്തിന് ഉത്തരം ആറ് എന്നാണ്.

Jnanpith vs Sahitya Akademi: Don't Confuse Them

രണ്ട് സാഹിത്യ പുരസ്കാരങ്ങളും തമ്മിൽ കൂട്ടിക്കുഴയ്ക്കരുത്. ജ്ഞാനപീഠം സ്വകാര്യ ട്രസ്റ്റ് (ഭാരതീയ ജ്ഞാനപീഠം) നൽകുന്നതും സാഹിത്യജീവിതത്തിനുള്ള സമഗ്ര സംഭാവനയ്ക്കുള്ളതുമാണ്; പണസമ്മാനം 11 ലക്ഷം രൂപ. സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനമായ സാഹിത്യ അക്കാദമി നൽകുന്നത് പ്രത്യേക കൃതിക്കാണ്; പണസമ്മാനം 1 ലക്ഷം രൂപ മാത്രം. ജ്ഞാനപീഠം വർഷത്തിൽ ഒരാൾക്ക് (ചിലപ്പോൾ രണ്ടുപേർക്ക്) മാത്രം; സാഹിത്യ അക്കാദമി 24 ഭാഷകളിൽ വീതം എല്ലാ വർഷവും നൽകുന്നു. രണ്ടും നേടിയ എഴുത്തുകാർ നിരവധിയാണ് — ഉദാഹരണത്തിന് വിനോദ് കുമാർ ശുക്ല സാഹിത്യ അക്കാദമി (1999) നേടിയശേഷം ജ്ഞാനപീഠവും (2024) നേടി.

Key Facts for Exams

• ജ്ഞാനപീഠം ഏർപ്പെടുത്തിയത് 1961-ൽ — ഭാരതീയ ജ്ഞാനപീഠം (സാഹു ജെയിൻ കുടുംബം).
• ആദ്യ പുരസ്കാരം 1965-ൽ — ജി. ശങ്കരക്കുറുപ്പ് (മലയാളം, 'ഓടക്കുഴൽ').
• പണസമ്മാനം 11 ലക്ഷം രൂപ + വാഗ്ദേവിയുടെ വെങ്കല പ്രതിമ + പ്രശസ്തിപത്രം.
• 1982 മുതൽ സമഗ്ര സാഹിത്യ സംഭാവനയ്ക്കാണ് പുരസ്കാരം (അതിനുമുമ്പ് പ്രത്യേക കൃതിക്ക്).
• എട്ടാം പട്ടികയിലെ ഭാഷകൾ + ഇംഗ്ലീഷ് അർഹം; സർക്കാർ അവാർഡല്ല.
• മലയാള ജേതാക്കൾ (6): ജി. ശങ്കരക്കുറുപ്പ് (1965), എസ്. കെ. പൊറ്റെക്കാട്ട് (1980), തകഴി (1984), എം. ടി. (1995), ഒ. എൻ. വി. (2007), അക്കിത്തം (2019).
• ആദ്യ വനിതാ ജേതാവ്: ആശാപൂർണ്ണ ദേവി (ബംഗാളി, 1976).
• 58-ാമത് (2023): ഗുൽസാർ (ഉർദു) + ജഗദ്ഗുരു രാംഭദ്രാചാര്യ (സംസ്കൃതം); 2025 മെയ് 16-ന് രാഷ്ട്രപതി സമ്മാനിച്ചു.
• 59-ാമത് (2024): വിനോദ് കുമാർ ശുക്ല (ഹിന്ദി) — ഛത്തീസ്ഗഢിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യ ജേതാവ്, ഹിന്ദിയിലെ 12-ാമൻ.
• ഹിന്ദിയിൽ നിന്ന് ഏറ്റവും കൂടുതൽ ജേതാക്കൾ (12); ഇംഗ്ലീഷിൽ എഴുതുന്ന ആദ്യ ജേതാവ് അമിതാവ് ഘോഷ് (2018).