Five Year Plans & NITI Aayog
സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തരം ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക വികസനം ആസൂത്രണം ചെയ്ത് നടപ്പാക്കിയത് പഞ്ചവത്സര പദ്ധതികളിലൂടെയാണ്. 1951-ൽ ആദ്യ പദ്ധതി തുടങ്ങി 2017-ൽ പന്ത്രണ്ടാം പദ്ധതി അവസാനിക്കുന്നതുവരെ അറുപതിലേറെ വർഷം ഈ രീതി തുടർന്നു. ഓരോ പദ്ധതിക്കും അതിന്റേതായ മുൻഗണനകളും ലക്ഷ്യങ്ങളുമുണ്ടായിരുന്നു.
പദ്ധതികൾ തയ്യാറാക്കിയിരുന്നത് ആസൂത്രണ കമ്മീഷനാണ്. 2015-ൽ ആസൂത്രണ കമ്മീഷന് പകരം നിതി ആയോഗ് വന്നതോടെ പഞ്ചവത്സര പദ്ധതി സമ്പ്രദായം അവസാനിച്ചു. പരീക്ഷകളിൽ പദ്ധതികളുടെ കാലവും മുൻഗണനയും നിതി ആയോഗിന്റെ ഘടനയും സ്ഥിരം ചോദ്യവിഷയങ്ങളാണ്.
1950 മാർച്ച് 15-ന് കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ പ്രമേയത്തിലൂടെയാണ് ആസൂത്രണ കമ്മീഷൻ രൂപീകരിച്ചത്. ഇത് ഭരണഘടനാപരമോ നിയമപരമോ ആയ സ്ഥാപനമായിരുന്നില്ല. പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്നു കമ്മീഷന്റെ അധ്യക്ഷൻ. രാജ്യത്തിന്റെ വിഭവങ്ങൾ വിലയിരുത്തി പദ്ധതികൾ തയ്യാറാക്കുകയായിരുന്നു അതിന്റെ പ്രധാന ജോലി.
ഒന്നാം പഞ്ചവത്സര പദ്ധതി 1951 മുതൽ 1956 വരെയായിരുന്നു. കൃഷിക്കും ജലസേചനത്തിനുമായിരുന്നു അതിൽ മുൻഗണന. ഹാരോഡ്-ഡോമർ മാതൃകയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയായിരുന്നു ഈ പദ്ധതി. രണ്ടാം പദ്ധതി 1956 മുതൽ 1961 വരെ നീണ്ടു. പി. സി. മഹലനോബിസിന്റെ മാതൃകയിൽ ഭാര വ്യവസായങ്ങൾക്കാണ് അതിൽ പ്രാധാന്യം നൽകിയത്.
മൂന്നാം പദ്ധതി 1961 മുതൽ 1966 വരെ നടന്നു. യുദ്ധങ്ങളും വരൾച്ചയും കാരണം അത് പ്രതീക്ഷിച്ച ലക്ഷ്യങ്ങൾ നേടിയില്ല. 1966 മുതൽ 1969 വരെ പദ്ധതിയില്ലാത്ത കാലമായിരുന്നു. ഇതിനെ പ്ലാൻ ഹോളിഡേ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഈ കാലത്ത് വാർഷിക പദ്ധതികളാണ് നടപ്പാക്കിയത്.
നാലാം പദ്ധതി 1969 മുതൽ 1974 വരെയും അഞ്ചാം പദ്ധതി 1974 മുതൽ 1979 വരെയുമായിരുന്നു. ദാരിദ്ര്യ നിർമ്മാർജ്ജനവും സ്വാശ്രയത്വവുമായിരുന്നു ഇവയുടെ ലക്ഷ്യം. ഗരീബി ഹഠാവോ എന്ന മുദ്രാവാക്യം അഞ്ചാം പദ്ധതിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്. ആറാം പദ്ധതി 1980 മുതൽ 1985 വരെയും ഏഴാം പദ്ധതി 1985 മുതൽ 1990 വരെയും നടന്നു.
1990 മുതൽ 1992 വരെ വീണ്ടും വാർഷിക പദ്ധതികളുടെ കാലമായിരുന്നു. എട്ടാം പദ്ധതി 1992 മുതൽ 1997 വരെയും ഒമ്പതാം പദ്ധതി 1997 മുതൽ 2002 വരെയും പത്താം പദ്ധതി 2002 മുതൽ 2007 വരെയും പതിനൊന്നാം പദ്ധതി 2007 മുതൽ 2012 വരെയും നടന്നു. പന്ത്രണ്ടാം പദ്ധതി 2012 മുതൽ 2017 വരെയായിരുന്നു. വേഗത്തിലും സുസ്ഥിരവും എല്ലാവരെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്നതുമായ വളർച്ചയായിരുന്നു അതിന്റെ ലക്ഷ്യം.
| പദ്ധതി | കാലം |
|---|---|
| ഒന്നാം പദ്ധതി | 1951-1956 |
| രണ്ടാം പദ്ധതി | 1956-1961 |
| മൂന്നാം പദ്ധതി | 1961-1966 |
| പന്ത്രണ്ടാം പദ്ധതി | 2012-2017 |
2015 ജനുവരി 1-ന് കേന്ദ്ര മന്ത്രിസഭയുടെ പ്രമേയത്തിലൂടെ ആസൂത്രണ കമ്മീഷന് പകരം നിതി ആയോഗ് രൂപീകരിച്ചു. നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂഷൻ ഫോർ ട്രാൻസ്ഫോർമിങ് ഇന്ത്യ എന്നാണ് നിതിയുടെ പൂർണ്ണരൂപം. ഇതും ഭരണഘടനാപരമായ സ്ഥാപനമല്ല. കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ നയരൂപീകരണത്തിനുള്ള ചിന്താകേന്ദ്രമായാണ് ഇത് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.
പ്രധാനമന്ത്രിയാണ് നിതി ആയോഗിന്റെ അധ്യക്ഷൻ. പ്രധാനമന്ത്രി നിയമിക്കുന്ന ഉപാധ്യക്ഷനും മുഴുവൻ സമയ അംഗങ്ങളും ചീഫ് എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഓഫീസറും ഇതിലുണ്ട്. സംസ്ഥാന മുഖ്യമന്ത്രിമാരും കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളിലെ ലെഫ്റ്റനന്റ് ഗവർണർമാരും അടങ്ങുന്ന ഗവേണിങ് കൗൺസിലാണ് ഇതിന്റെ പ്രത്യേകത. സഹകരണ ഫെഡറലിസം എന്ന ആശയമാണ് ഇതിന് അടിസ്ഥാനം.
ആസൂത്രണ കമ്മീഷന്റെ മുകളിൽനിന്ന് താഴേക്കുള്ള സമീപനത്തിന് പകരം താഴെനിന്ന് മുകളിലേക്കുള്ള സമീപനമാണ് നിതി ആയോഗ് പിന്തുടരുന്നത്. സംസ്ഥാനങ്ങളെ വികസനത്തിന്റെ പങ്കാളികളായി കാണുകയാണ് ഇതിന്റെ ലക്ഷ്യം. സുസ്ഥിര വികസന ലക്ഷ്യങ്ങളുടെ നിരീക്ഷണവും സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ റാങ്കിങ് തയ്യാറാക്കലും നിതി ആയോഗിന്റെ പ്രധാന ജോലികളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ഈ കുറിപ്പ് പഠനസഹായത്തിനുള്ള ചുരുക്കമാണ് — പരീക്ഷയുടെ ഔദ്യോഗിക സിലബസും വിജ്ഞാപനവും keralapsc.gov.in-ൽ ഉറപ്പുവരുത്തുക.
ദിവസവും പഠിക്കാം
മലയാളത്തിൽ ദിവസേനയുള്ള കറന്റ് അഫയേഴ്സ് ക്വിസുകൾ ടെലിഗ്രാമിൽ നേടാം.
Join @Daily_CurrentAffairs_Malayalam