മഹാവീർ ജയന്തി: ജൈനമത സ്ഥാപകന്റെ ജന്മദിനം
ജൈനമതത്തിന്റെ 24-ാം തീർത്ഥങ്കരനായ വർധമാന മഹാവീരന്റെ ജന്മദിനം — അഹിംസയുടെ ഉത്സവം.
മഹാവീർ ജയന്തി ജൈനമതത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഉത്സവമാണ്. ജൈനമതത്തിന്റെ 24-ാം തീർത്ഥങ്കരനായ വർധമാന മഹാവീരന്റെ ജന്മദിനമാണ് ഈ ഉത്സവം. ചൈത്ര മാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷ ത്രയോദശി തിഥിയിലാണ് (മാർച്ച്-ഏപ്രിൽ) മഹാവീർ ജയന്തി ആഘോഷിക്കുന്നത്. മഹാവീരൻ ക്രിസ്തുവിനു മുമ്പ് 599-ൽ ബിഹാറിലെ വൈശാലിയിൽ ജനിച്ചു. അഹിംസയുടെ സന്ദേശം ലോകത്തിന് നൽകിയ മഹാവീരന്റെ ജന്മദിനം ജൈനമത വിശ്വാസികൾ ആഘോഷിക്കുന്നു.
മഹാവീരന്റെ ജീവിതം
വർധമാനൻ ലിച്ഛവി രാജകുടുംബത്തിൽ ജനിച്ചു. 30-ാം വയസ്സിൽ രാജ്യം വിട്ട് സന്യാസിയായി. 12 വർഷത്തെ കഠിന തപസ്സിനുശേഷം അദ്ദേഹത്തിന് കേവലജ്ഞാനം (പൂർണ്ണ ജ്ഞാനം) ലഭിച്ചു. അതിനുശേഷം മഹാവീരൻ എന്നറിയപ്പെട്ടു. ജീവിതകാലം മുഴുവൻ അഹിംസ, സത്യം, അസ്തേയം, ബ്രഹ്മചര്യം, അപരിഗ്രഹം എന്നീ അഞ്ച് വ്രതങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിച്ചു. 72-ാം വയസ്സിൽ പാവാപുരിയിൽ മഹാവീരൻ നിർവാണം പ്രാപിച്ചു.
ജൈനമതത്തിന്റെ തത്വങ്ങൾ
ജൈനമതത്തിന്റെ പ്രധാന തത്വം അഹിംസയാണ് — ഒരു ജീവിയെയും ഉപദ്രവിക്കരുത്. സത്യം, അസ്തേയം (മോഷ്ടിക്കാതിരിക്കൽ), ബ്രഹ്മചര്യം, അപരിഗ്രഹം (സ്വത്ത് ശേഖരിക്കാതിരിക്കൽ) എന്നിവയാണ് മറ്റ് വ്രതങ്ങൾ. അനേകാന്തവാദം ജൈനമതത്തിന്റെ ദാർശനിക തത്വമാണ് — സത്യത്തിന് പല വശങ്ങളുണ്ടെന്ന് ഇത് പറയുന്നു. ജൈനമതം വേദങ്ങളെ അംഗീകരിക്കുന്നില്ല.
ആഘോഷത്തിന്റെ രീതികൾ
മഹാവീർ ജയന്തി ദിനത്തിൽ ജൈനമത വിശ്വാസികൾ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പോയി പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു. മഹാവീരന്റെ വിഗ്രഹം ഘോഷയാത്രയായി കൊണ്ടുപോകുന്നു. പാവപ്പെട്ടവർക്ക് ഭക്ഷണവും വസ്ത്രവും ദാനം ചെയ്യുന്നു. മഹാവീരന്റെ ഉപദേശങ്ങൾ വായിക്കുകയും ധ്യാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ജൈനമത വിശ്വാസികൾ ഈ ദിനത്തിൽ ഉപവാസം അനുഷ്ഠിക്കുന്നു.
ഇന്ത്യയിലെ മഹാവീർ ജയന്തി
ഇന്ത്യയിൽ മഹാവീർ ജയന്തി ദേശീയ അവധി ദിനമാണ്. ബിഹാറിലെ വൈശാലിയിലും പാവാപുരിയിലും വലിയ ആഘോഷങ്ങൾ നടക്കുന്നു. ഗുജറാത്തിലും രാജസ്ഥാനിലും ജൈനമത വിശ്വാസികൾ കൂടുതലുള്ളതിനാൽ അവിടെ പ്രത്യേക ആഘോഷങ്ങൾ നടക്കുന്നു. ഡൽഹിയിലും മുംബൈയിലും ജൈന ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ആഘോഷങ്ങൾ നടക്കുന്നു.
ജൈനമതത്തിന്റെ പ്രചാരം
മഹാവീരന്റെ ഉപദേശങ്ങൾ ജൈനമതമായി വളർന്നു. ജൈനമതം ഇന്ത്യയിൽ മാത്രമല്ല, ലോകമെമ്പാടും പ്രചരിച്ചു. ജൈന ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഇന്ത്യയിലുടനീളം ഉണ്ട്. പാലിത്താന, ശ്രാവണബെലഗോള തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങൾ ജൈനമതത്തിന്റെ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങളാണ്. ശ്രാവണബെലഗോളയിലെ ഗോമതേശ്വര പ്രതിമ ലോകപ്രശസ്തമാണ്. ജൈനമതം അഹിംസയുടെ സന്ദേശം ലോകത്തിന് നൽകി.
ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ
| വിവരം | വസ്തുത |
|---|---|
| ആഘോഷം | ചൈത്ര ശുക്ല ത്രയോദശി (മാർച്ച്-ഏപ്രിൽ) |
| ജന്മം | ക്രി.മു. 599, വൈശാലി, ബിഹാർ |
| തീർത്ഥങ്കരൻ | 24-ാം തീർത്ഥങ്കരൻ |
| പ്രധാന തത്വം | അഹിംസ |
| നിർവാണം | പാവാപുരി, ബിഹാർ |