മൃദംഗം: കർണാടക സംഗീതത്തിന്റെ താളവാദ്യം
കർണാടക സംഗീത കച്ചേരിയുടെ താളച്ചുവടാണ് മൃദംഗം. പ്ലാവിൻ തടിയിൽ നിർമിക്കുന്ന ഈ പുരാതന ചെണ്ടയുടെ ചരിത്രവും പ്രശസ്ത വാദകരും അറിയാം.
കർണാടക സംഗീത കച്ചേരിയിൽ ഗായകന്റെ പിന്നിൽ മുഴങ്ങുന്ന താളത്തിന്റെ ഹൃദയമാണ് മൃദംഗം. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ചെണ്ടകളിലൊന്നായി ഇത് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. മൃദംഗം എന്ന വാക്കിന് മൃദുവായ ശരീരം എന്നാണ് അർഥം. പുരാതന ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ മൃദംഗത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശമുണ്ട്. ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ഇതേ വാദ്യത്തെ പഖാവജ് എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. കർണാടക സംഗീതത്തിൽ മൃദംഗം വെറുമൊരു അനുബന്ധ വാദ്യമല്ല; കച്ചേരിയുടെ താളക്രമം മുഴുവൻ നിയന്ത്രിക്കുന്നത് മൃദംഗമാണ്.
മൃദംഗം നിർമിക്കുന്നത് പ്ലാവിൻ തടിയിൽ നിന്നാണ്. തടി കുഴിച്ച് ഉരുളൻ ആകൃതിയിലാക്കി, രണ്ട് അറ്റത്തും ആടിന്റെയോ പശുവിന്റെയോ തോൽ കൊണ്ട് മുഖം ഉറപ്പിക്കുന്നു. വലതുഭാഗത്തെ മുഖം ചെറുതും ഉയർന്ന സ്വരമുള്ളതുമാണ്; ഇടതുഭാഗത്തെ മുഖം വലുതും താഴ്ന്ന സ്വരമുള്ളതുമാണ്. വലതുമുഖത്തിന്റെ മധ്യത്തിൽ കറുത്ത ശ്യാഹി പുരട്ടിയിരിക്കുന്നു. ഇടതുമുഖത്ത് അരിയും വെള്ളവും ചേർത്ത മാവ് പുരട്ടിയാണ് സ്വരം ക്രമീകരിക്കുന്നത്. രണ്ട് കൈകളും കൊണ്ട് വായിക്കുന്ന മൃദംഗത്തിൽ നിന്ന് നിരവധി വ്യത്യസ്ത ശബ്ദങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാം.
മൃദംഗത്തിന്റെ ചരിത്രം
മൃദംഗം ആയിരക്കണക്കിന് വർഷം പഴക്കമുള്ള വാദ്യമാണ്. ക്ഷേത്രങ്ങളിലും രാജസദസ്സുകളിലും സംഗീതത്തിനും നൃത്തത്തിനും താളം നൽകാനാണ് ഇത് ആദ്യം ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. നാട്യശാസ്ത്രത്തിൽ മൃദംഗത്തെക്കുറിച്ച് വിശദമായ വിവരണമുണ്ട്. കാലക്രമേണ കർണാടക സംഗീതത്തിന്റെ പ്രധാന താളവാദ്യമായി മൃദംഗം മാറി. ഭരതനാട്യം പോലുള്ള നൃത്തരൂപങ്ങൾക്കും മൃദംഗം താളം നൽകുന്നു. തഞ്ചാവൂർ, മൈസൂർ തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങൾ മൃദംഗനിർമാണത്തിന് പ്രശസ്തമാണ്.
പ്രശസ്ത മൃദംഗ വാദകർ
പാൽഘാട്ട് മണി അയ്യർ കർണാടക സംഗീതത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ മൃദംഗ വാദകനായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അദ്ദേഹം മൃദംഗവാദനത്തെ ഒരു സോളോ കലയായി ഉയർത്തി. ഉമയാൽപുരം ശിവരാമൻ, ടി.കെ. മൂർത്തി, കരൈക്കുടി മണി എന്നിവരും പ്രശസ്തരായ വാദകരാണ്. പാൽഘാട്ട് മണി അയ്യർക്ക് 1966-ൽ പത്മഭൂഷൺ ലഭിച്ചു. മൃദംഗവാദനത്തിൽ തനി ആവർത്തനം എന്ന സോളോ പ്രകടനം വളരെ പ്രശസ്തമാണ്; കച്ചേരിയുടെ മധ്യത്തിൽ മൃദംഗവും ഘടവും ചേർന്ന് നടത്തുന്ന താളപ്രകടനമാണിത്.
മൃദംഗവും മറ്റ് താളവാദ്യങ്ങളും
മൃദംഗത്തോടൊപ്പം കർണാടക കച്ചേരികളിൽ ഘടം, കാഞ്ചീര, മോർസിങ് തുടങ്ങിയ വാദ്യങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഘടം ഒരു മൺകുടമാണ്; അതിന്റെ വായിൽ തട്ടിയാണ് ശബ്ദമുണ്ടാക്കുന്നത്. കാഞ്ചീര ഒരു താളവാദ്യമാണ്. ഇവയെല്ലാം ചേർന്നാണ് കർണാടക കച്ചേരിയുടെ താളസമ്പത്ത് സൃഷ്ടിക്കുന്നത്. പരീക്ഷകളിൽ മൃദംഗത്തിന്റെ നിർമാണം, അതിന്റെ വടക്കേ ഇന്ത്യൻ പേര്, പ്രശസ്ത വാദകർ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യങ്ങൾ സാധാരണമാണ്.
തനി ആവർത്തനവും അനുബന്ധ വാദ്യങ്ങളും
കർണാടക കച്ചേരിയിലെ ഏറ്റവും ആവേശകരമായ ഭാഗമാണ് തനി ആവർത്തനം. പ്രധാന കൃതി കഴിഞ്ഞശേഷം മൃദംഗവും ഘടവും ചേർന്ന് നടത്തുന്ന താളപ്രകടനമാണിത്. ഗായകൻ വിശ്രമിക്കുമ്പോൾ താളവാദ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള സംവാദം ശ്രോതാക്കളെ ആകർഷിക്കുന്നു. തനി ആവർത്തനത്തിൽ മൃദംഗ വാദകൻ തന്റെ കഴിവിന്റെ പരമാവധി പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു. പാൽഘാട്ട് മണി അയ്യർ തനി ആവർത്തനത്തെ ഒരു കലയായി ഉയർത്തി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തനി ആവർത്തനങ്ങൾ കേൾക്കാൻ ആളുകൾ പ്രത്യേകം കച്ചേരികൾക്ക് എത്തിയിരുന്നു.
മൃദംഗത്തിന്റെ നിർമാണം ഒരു കരകൗശലമാണ്. തഞ്ചാവൂരിൽ തലമുറകളായി മൃദംഗം നിർമിക്കുന്ന കുടുംബങ്ങളുണ്ട്. പ്ലാവിൻ തടി തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതുമുതൽ തോൽ ഉറപ്പിക്കുന്നതുവരെ ഓരോ ഘട്ടവും സൂക്ഷ്മത ആവശ്യപ്പെടുന്നു. മൃദംഗത്തിന്റെ ശബ്ദം മരത്തിന്റെ ഗുണത്തെയും തോലിന്റെ മുറുക്കത്തെയും ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. ഘടം, കാഞ്ചീര, മോർസിങ് എന്നിവ മൃദംഗത്തിന്റെ അനുബന്ധ വാദ്യങ്ങളാണ്. ഘടം ഒരു മൺകുടമാണ്; വിക്രം ഘോഷ് പോലുള്ളവർ ഘടത്തെ ലോകപ്രശസ്തമാക്കി. ഈ വാദ്യങ്ങളെല്ലാം ചേർന്നാണ് കർണാടക കച്ചേരിയുടെ താളസമ്പത്ത് സൃഷ്ടിക്കുന്നത്.
മൃദംഗത്തിന്റെ പങ്ക് കച്ചേരിയിൽ
കർണാടക കച്ചേരിയിൽ മൃദംഗത്തിന്റെ പങ്ക് വളരെ വലുതാണ്. ഗായകൻ രാഗം ആലപിക്കുമ്പോൾ മൃദംഗം താളം നിലനിർത്തുന്നു. ഗായകൻ താളത്തിൽ നിന്ന് മാറുമ്പോൾ മൃദംഗം അദ്ദേഹത്തെ തിരികെ കൊണ്ടുവരുന്നു. കച്ചേരിയുടെ വേഗവും മൃദംഗം നിയന്ത്രിക്കുന്നു. മൃദംഗ വാദകൻ ഗായകന്റെ ശൈലി മനസ്സിലാക്കി അതിനനുസരിച്ച് വായിക്കുന്നു. നല്ല മൃദംഗ വാദകൻ ഗായകനെ ഉയർത്തുന്നു; മോശം വാദകൻ കച്ചേരിയെ തകർക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ മൃദംഗ വാദകന്റെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കച്ചേരിയുടെ വിജയത്തിൽ നിർണായകമാണ്.
മൃദംഗം വായിക്കുന്നതിന് രണ്ട് കൈകളുടെയും ഏകോപനം ആവശ്യമാണ്. വലതുകൈ ഉയർന്ന സ്വരങ്ങളും ഇടതുകൈ താഴ്ന്ന സ്വരങ്ങളും വായിക്കുന്നു. വിരലുകളുടെ അറ്റം കൊണ്ടും കൈപ്പത്തി കൊണ്ടും വ്യത്യസ്ത ശബ്ദങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാം. മൃദംഗത്തിന്റെ തോൽ ഈർപ്പമുള്ള കാലാവസ്ഥയിൽ അയയുന്നു; അതുകൊണ്ട് വാദകൻ ഇടയ്ക്കിടെ തോൽ മുറുക്കുന്നു. മൃദംഗം പഠിക്കുന്ന കുട്ടികൾ ആദ്യം അടിസ്ഥാന താളങ്ങൾ പഠിക്കുന്നു. പിന്നീട് കോർവൈകൾ പോലുള്ള സങ്കീർണമായ രൂപങ്ങൾ പഠിക്കുന്നു. മൃദംഗം കർണാടക സംഗീതത്തിന്റെ ഹൃദയമാണെന്ന് പറയുന്നത് ശരിയാണ്.
മൃദംഗത്തെക്കുറിച്ച് പഠിക്കുമ്പോൾ അതിന്റെ നിർമാണവും വടക്കേ ഇന്ത്യൻ പേരും പ്രത്യേകം ഓർക്കുക. പ്ലാവിൻ തടിയിൽ നിർമിക്കുന്ന മൃദംഗത്തെ ഉത്തരേന്ത്യയിൽ പഖാവജ് എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. വലതുമുഖം ചെറുതും ഉയർന്ന സ്വരമുള്ളതും ഇടതുമുഖം വലുതും താഴ്ന്ന സ്വരമുള്ളതുമാണ്. പാൽഘാട്ട് മണി അയ്യർ, ഉമയാൽപുരം ശിവരാമൻ, ടി.കെ. മൂർത്തി എന്നിവരാണ് പ്രശസ്തരായ വാദകർ. തനി ആവർത്തനം കർണാടക കച്ചേരിയിലെ പ്രശസ്തമായ താളപ്രകടനമാണ്. ഘടം, കാഞ്ചീര, മോർസിങ് എന്നിവ മൃദംഗത്തിന്റെ അനുബന്ധ വാദ്യങ്ങളാണ്. മൃദംഗം കർണാടക സംഗീതത്തിന്റെ താളത്തിന്റെ ഹൃദയമാണ്.
ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ
| വിവരം | കാര്യം |
|---|---|
| സംഗീത സമ്പ്രദായം | കർണാടക സംഗീതം |
| ഉത്തരേന്ത്യൻ പേര് | പഖാവജ് |
| നിർമാണ മരം | പ്ലാവ് |
| വലതുമുഖം | ചെറുത്, ഉയർന്ന സ്വരം |
| ഇടതുമുഖം | വലുത്, താഴ്ന്ന സ്വരം |
| പ്രശസ്ത വാദകർ | പാൽഘാട്ട് മണി അയ്യർ, ഉമയാൽപുരം ശിവരാമൻ, ടി.കെ. മൂർത്തി |