സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിലെ പത്രങ്ങൾ: സമരത്തിന്റെ മുഖപത്രങ്ങളായ കേസരിയും യങ്ങ് ഇന്ത്യയും
സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിലെ പത്രങ്ങളുടെ പങ്ക് — തിലകിന്റെ കേസരി, ഘോഷ് സഹോദരന്മാരുടെ അമൃത ബസാർ പത്രിക, ദ ഹിന്ദു, ഗാന്ധിയുടെ യങ്ങ് ഇന്ത്യ-ഹരിജൻ, ആസാദിന്റെ അൽ-ഹിലാൽ, ബ്രിട്ടീഷ് അടിച്ചമർത്തൽ നിയമങ്ങൾ.
ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിൽ പത്രങ്ങളുടെ പങ്ക് അതുല്യമാണ്. ദേശീയതലത്തിലും പ്രാദേശികതലത്തിലും പത്രങ്ങൾ സമരത്തിന്റെ 'മുഖപത്രങ്ങൾ' ആയി പ്രവർത്തിച്ചു — നേതാക്കളുടെ ആശയങ്ങൾ ജനങ്ങളിലെത്തിച്ചു, ബ്രിട്ടീഷ് നയങ്ങളെ നിശിതമായി വിമർശിച്ചു, രാഷ്ട്രീയ ബോധം ഉണർത്തി. ടിളകിന്റെ കേസരി മുതൽ ഗാന്ധിയുടെ യങ്ങ് ഇന്ത്യയും ഹരിജനും വരെ, ഓരോ പത്രവും സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിന്റെ ഒരു അധ്യായമാണ്. പ്രാദേശിക ഭാഷാ പത്രങ്ങൾ പ്രത്യേകിച്ചും സ്വാധീനമുള്ളവയായിരുന്നു — പ്രാദേശിക ഭാഷയിൽ എഴുതിയതിനാൽ ഗ്രാമീണ ജനതയിലേക്കും ദേശീയ ആശയങ്ങൾ എത്തി.
തുടക്കം: ആദ്യകാല പത്രങ്ങളും നവോത്ഥാനവും
1780-ൽ ജെയിംസ് അഗസ്റ്റസ് ഹിക്കി ആരംഭിച്ച ഹിക്കിയുടെ ബംഗാൾ ഗസറ്റ് ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യ അച്ചടി പത്രമാണ് — ബ്രിട്ടീഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനിയുടെ ഭരണത്തിനെതിരെ പൊതുജനാഭിപ്രായം രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിൽ ഇത് നിർണ്ണായക പങ്ക് വഹിച്ചു. പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ രാജാ റാംമോഹൻ റോയിയുടെ സംബാദ് കൗമുദി (ബംഗാളി), മിറാത്ത്-ഉൽ-അക്ബർ (പേർഷ്യൻ) തുടങ്ങിയവ സാമൂഹിക പരിഷ്കരണത്തിനും പൊതുജന ബോധവൽക്കരണത്തിനും വഴിയൊരുക്കി. 1822-ൽ പാഴ്സി പരിഷ്കർത്താവ് ഫർദൂൻജി മുറാസ്ബാൻ ആരംഭിച്ച ബോംബെ സമാചാർ (ഗുജറാത്തി) സാമൂഹിക പരിഷ്കാരങ്ങൾക്കും ഇന്ത്യൻ സ്വയംഭരണത്തിനും വാദിച്ചു.
1868-ൽ ശിശിർ കുമാർ ഘോഷും മോത്തിലാൽ ഘോഷും ചേർന്ന് ബംഗാളിൽ ആരംഭിച്ച അമൃത ബസാർ പത്രിക സ്വാതന്ത്ര്യസമരകാലത്തെ ഏറ്റവും പഴക്കമേറിയതും സ്വാധീനമേറിയതുമായ പത്രങ്ങളിലൊന്നായി. തുടക്കത്തിൽ ബംഗാളിയിലായിരുന്ന ഇത് 1878-ൽ ഇംഗ്ലീഷിലേക്ക് മാറി — ബ്രിട്ടീഷ് സർക്കാരിന്റെ വെർണാകുലർ പ്രസ് ആക്ട് (1878) മറികടക്കാനായിരുന്നു ഇത്. ബ്രിട്ടീഷ് നയങ്ങളെ നിർഭയം വിമർശിച്ച പത്രിക സ്വയംഭരണത്തിനും സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക പരിഷ്കാരങ്ങൾക്കും വാദിച്ചു; പ്രാദേശിക അടിത്തറയ്ക്കപ്പുറം ദേശീയ പങ്ക് വഹിച്ചു. 1878-ൽ ജി. സുബ്രഹ്മണ്യ അയ്യർ ആരംഭിച്ച ദ ഹിന്ദു ഇന്ത്യൻ ദേശീയതയും സാമൂഹിക പരിഷ്കാരങ്ങളും പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു; രാഷ്ട്രീയ-സാമൂഹിക വിഷയങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ദേശീയതയ്ക്ക് വലിയ സംഭാവന നൽകി. സുരേന്ദ്രനാഥ് ബാനർജിയുടെ ദ ബംഗാളി (ഇംഗ്ലീഷ്) ആദ്യകാല ദേശീയ രാഷ്ട്രീയത്തെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു.
തിലകിന്റെ പത്രങ്ങൾ: കേസരിയും മറാഠയും
1881-ൽ ബാലഗംഗാധര തിലക് ആരംഭിച്ച കേസരി (മറാഠി), ദ മഹ്രാട്ട (ഇംഗ്ലീഷ്) എന്നിവ മഹാരാഷ്ട്രയിലെ ദേശീയതയുടെ പ്രധാന ശബ്ദങ്ങളായി. കേസരിയിലൂടെ തിലക് കൊളോണിയൽ ഭരണത്തെ വിമർശിച്ചു, സ്വരാജ് പ്രചരിപ്പിച്ചു, ജനങ്ങളെ അണിനിരത്തി. 'സ്വരാജ് എന്റെ ജന്മാവകാശമാണ്, ഞാൻ അത് നേടിയിരിക്കും' എന്ന മുദ്രാവാക്യം കേസരിയിലൂടെയാണ് ജനങ്ങളിലെത്തിയത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ എഴുത്തുകൾ പലപ്പോഴും ബ്രിട്ടീഷ് നയങ്ങളെ നിശിതമായി വിമർശിച്ചതിനാൽ അദ്ദേഹം രാജ്യദ്രോഹക്കുറ്റത്തിന് പലതവണ വിചാരണ നേരിട്ടു. പ്രാദേശിക ഭാഷയിലെഴുതിയ ഈ പത്രങ്ങൾ രാഷ്ട്രീയ വിദ്യാഭ്യാസത്തിനും ജനങ്ങളെ സംഘടിപ്പിക്കുന്നതിനുമുള്ള ശക്തമായ ഉപകരണങ്ങളായിരുന്നു. തിലകിന്റെ 'കാൽ' പത്രം സ്വദേശി പ്രസ്ഥാനത്തെയും സ്വയംഭരണത്തെയും പ്രചരിപ്പിച്ചു.
ശ്രീ അരബിന്ദോയുടെ വന്ദേമാതരം (ഇംഗ്ലീഷ്) സ്വദേശി പ്രസ്ഥാനത്തിനും ഉറച്ച ദേശീയതയ്ക്കും ശബ്ദമായി. ആനി ബെസന്റിന്റെ ന്യൂ ഇന്ത്യ (ഇംഗ്ലീഷ്) ഹോം റൂൾ പ്രസ്ഥാനത്തിന് വേദിയായി. മൗലാന അബുൽ കലാം ആസാദിന്റെ അൽ-ഹിലാൽ (ഉർദു) കൊളോണിയൽ വിരുദ്ധ ദേശീയത പ്രചരിപ്പിച്ച് മുസ്ലിം പൊതുജനാഭിപ്രായത്തെ ദേശീയ ഐക്യത്തിനായി അണിനിരത്തി; അധികൃതർ ഇത് അടിച്ചമർത്തി. ജവാഹർലാൽ നെഹ്റു ആരംഭിച്ച നാഷണൽ ഹെറാൾഡും സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായി വാദിച്ചു. 1924-ൽ മദൻ മോഹൻ മാളവ്യ സ്ഥാപിച്ച ഹിന്ദുസ്ഥാൻ ടൈംസ് ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന് വേണ്ടി നിലകൊണ്ടു.
ഗാന്ധിയുഗം: യങ്ങ് ഇന്ത്യ, നവജീവൻ, ഹരിജൻ
1919-ൽ മഹാത്മാഗാന്ധി ആരംഭിച്ച യങ്ങ് ഇന്ത്യ (ഇംഗ്ലീഷ് വാരിക) അഹിംസാത്മക പ്രതിരോധത്തിന്റെ സന്ദേശം പരത്താനുള്ള വേദിയായി. നിസ്സഹകരണ പ്രസ്ഥാനകാലത്ത് ഇത് ജനങ്ങളെ പ്രചോദിപ്പിച്ചു. നവജീവൻ (ഗുജറാത്തി) രാഷ്ട്രീയ-സാമൂഹിക സംഘടനയ്ക്കും 1932-ൽ തുടങ്ങിയ ഹരിജൻ (ഇംഗ്ലീഷ്/ഹിന്ദി/ഗുജറാത്തി) ജാതിവിവേചനം തുടങ്ങിയ സാമൂഹിക വിഷയങ്ങൾക്കും അധഃസ്ഥിതരുടെ ഉന്നമനത്തിനും വേണ്ടി നിലകൊണ്ടു. ഗാന്ധിയുടെ പത്രങ്ങൾ അഹിംസ, സിവിൽ നിസ്സഹകരണം, സാമൂഹിക പരിഷ്കരണം എന്നിവ വിശദീകരിച്ച് ജനാഭിപ്രായം രൂപപ്പെടുത്തി, അനുയായികൾക്ക് ധാർമ്മികവും പ്രായോഗികവുമായ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശം നൽകി. ഗാന്ധിയുടെ തത്വചിന്തയും സാമൂഹിക പരിഷ്കാരങ്ങളും പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിൽ ഹരിജൻ പ്രത്യേക പങ്ക് വഹിച്ചു.
അടിച്ചമർത്തൽ നിയമങ്ങളും പത്രങ്ങളുടെ ധീരതയും
ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകാലത്ത് പത്രസ്വാതന്ത്ര്യം കടുത്ത നിയന്ത്രണങ്ങൾക്ക് വിധേയമായിരുന്നു. പ്രധാന നിയമങ്ങളുടെ കാലഗണന: 1799-ൽ വെല്ലസ്ലിയുടെ കീഴിൽ സെൻസർഷിപ്പ് നിയന്ത്രണങ്ങൾ; 1823-ലെ ലൈസൻസിംഗ് നിയന്ത്രണങ്ങൾ; 1835-ലെ മെറ്റ്കാഫ് പ്രസ് ആക്ട്; 1878-ലെ വെർണാകുലർ പ്രസ് ആക്ട് (ലോർഡ് ലിറ്റൺ — ഇന്ത്യൻ ഭാഷാ പത്രങ്ങളെ ലക്ഷ്യമിട്ട്, അച്ചടിശാലകൾ പിടിച്ചെടുക്കാൻ അധികാരം); 1908-ലെ ന്യൂസ്പേപ്പേഴ്സ് (ഇൻസൈറ്റ്മെന്റ് ടു ഒഫൻസസ്) ആക്ട്; 1910-ലെ ഇന്ത്യൻ പ്രസ് ആക്ട്; 1931-ലെ ഇന്ത്യൻ പ്രസ് (എമർജൻസി പവേഴ്സ്) ആക്ട്; 1942-ലെ ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യാ കാലത്തെ കടുത്ത സെൻസർഷിപ്പ്. അച്ചടിശാലകൾ പിടിച്ചെടുക്കൽ, പിഴകൾ, ചെലവേറിയ വിചാരണകൾ, തപാൽ നിയന്ത്രണങ്ങൾ എന്നിവയിലൂടെ വിതരണം തടസ്സപ്പെടുത്തി.
എന്നിട്ടും പത്രങ്ങൾ ദേശീയ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ നട്ടെല്ലായി തുടർന്നു. ബ്രിട്ടീഷ് വിരുദ്ധ ഉള്ളടക്കം പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന അച്ചടിക്കാരനോട് ബോണ്ട് എഴുതിവാങ്ങാൻ ജില്ലാ മജിസ്ട്രേറ്റുമാർക്ക് അധികാരം നൽകിയ വെർണാകുലർ പ്രസ് ആക്ടിനെ 1881-ൽ ലോർഡ് റിപ്പൺ റദ്ദാക്കി. സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തരം ഭരണഘടനയുടെ 19(1)(എ) അനുച്ഛേദം അഭിപ്രായ-പ്രകാശന സ്വാതന്ത്ര്യത്തിലൂടെ പത്രസ്വാതന്ത്ര്യത്തിന് ഉറപ്പുനൽകി.
ഗദർ പാർട്ടിയുടെ പത്രങ്ങൾ
വിദേശത്തുനിന്നും വിപ്ലവ പത്രങ്ങൾ സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിന് ശക്തി പകർന്നു. 1913-ൽ സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിൽ ലാലാ ഹർദയാലും സോഹൻ സിംഗ് ഭക്നയും ചേർന്ന് സ്ഥാപിച്ച ഗദർ പാർട്ടി 'ഗദർ' (വിപ്ലവം) എന്ന പത്രം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ഉർദു, ഗുർമുഖി, ഹിന്ദി, ഇംഗ്ലീഷ് തുടങ്ങിയ ഭാഷകളിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഈ പത്രം ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിനെതിരെ സായുധ കലാപത്തിന് ആഹ്വാനം ചെയ്തു. അമേരിക്കയിലെയും കാനഡയിലെയും ഇന്ത്യൻ കുടിയേറ്റ തൊഴിലാളികൾക്കിടയിൽ ഗദർ പത്രം വ്യാപകമായി പ്രചരിച്ചു — കൊമാഗാട്ട മാരു സംഭവം പോലുള്ള വിവേചനങ്ങൾക്കെതിരായ രോഷം ഈ പത്രം ആളിക്കത്തിച്ചു. ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്ത് ഇന്ത്യയിൽ കലാപത്തിന് ഗദർ പാർട്ടി പദ്ധതിയിട്ടു; ബ്രിട്ടീഷുകാർ ഗദർ ഗൂഢാലോചനാ കേസുകളിലൂടെ ഇതിനെ അടിച്ചമർത്തി. ശ്യാംജി കൃഷ്ണവർമ്മയുടെ 'ഇന്ത്യൻ സോഷ്യോളജിസ്റ്റ്' (ലണ്ടൻ), മാഡം കാമയുടെ 'വന്ദേമാതരം' (പാരിസ്) തുടങ്ങിയ വിദേശ പത്രങ്ങളും വിപ്ലവ ആശയങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിച്ചു. ഇന്ത്യയ്ക്കുള്ളിൽ ബ്രിട്ടീഷ് സെൻസർഷിപ്പ് കടുത്തപ്പോൾ വിദേശത്തെ ഈ പത്രങ്ങൾ ദേശീയവാദ ആശയങ്ങളുടെ സഞ്ചാരം നിലനിർത്തി. സ്വദേശത്തെയും വിദേശത്തെയും പത്രങ്ങൾ ചേർന്നാണ് സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിന്റെ ബൗദ്ധിക അടിത്തറ പണിതത് — ഓരോ പത്രവും ഒരു പോരാട്ടവേദിയായിരുന്നു.
പരീക്ഷകൾക്ക് ഓർക്കേണ്ട ജോടികൾ: കേസരി (മറാഠി)/മഹ്രാട്ട (ഇംഗ്ലീഷ്) — തിലക് (1881); അമൃത ബസാർ പത്രിക — ഘോഷ് സഹോദരന്മാർ (1868, 1878-ൽ ഇംഗ്ലീഷിലേക്ക്); ദ ഹിന്ദു — 1878; യങ്ങ് ഇന്ത്യ (1919)/നവജീവൻ/ഹരിജൻ (1932) — ഗാന്ധി; അൽ-ഹിലാൽ (ഉർദു) — ആസാദ്; ന്യൂ ഇന്ത്യ — ആനി ബെസന്റ്; നാഷണൽ ഹെറാൾഡ് — നെഹ്റു; വന്ദേമാതരം — അരബിന്ദോ; ദ ബംഗാളി — സുരേന്ദ്രനാഥ് ബാനർജി; ഹിക്കിയുടെ ബംഗാൾ ഗസറ്റ് (1780) — ആദ്യ അച്ചടി പത്രം; വെർണാകുലർ പ്രസ് ആക്ട് 1878 — ലോർഡ് ലിറ്റൺ, 1881-ൽ റിപ്പൺ റദ്ദാക്കി.